prof. dr hab. Teresa Malecka


Teoretyk muzyki, kierownik Centrum Dokumentacji Twórczości Kompozytorów Krakowskich Akademii Muzycznej im. Krzysztofa Pendereckiego w Krakowie, redaktor naczelna czasopisma naukowego “Teoria muzyki. Studia, interpretacje, dokumentacje”. Poprzednio wieloletni prorektor (cztery kadencje), dziekan, prodziekan, dyrektor Instytutu Kompozycji, Dyrygentury i Teorii Muzyki krakowskiej uczelni.
W latach 70. XX wieku zainicjowała wraz z Krzysztofem Drobą powstanie Zespołu ds. Analizy i Interpretacji Muzyki działającego pod merytoryczną pieczą Mistrza – Profesora Mieczysława Tomaszewskiego. Dało to początek formacji określanej mianem Krakowskiej Szkoły Teoretycznej. Zorganizowała wraz ze współpracownikami liczne konferencje naukowe krajowe i międzynarodowe o zróżnicowanej tematyce, w tym m.in. XI Kongres Semiotyki Muzycznej Muzyka. Funkcja i wartość (11th Congress of Musical Significations Music: Function and Value).

Zainicjowała powstanie w Akademii Muzycznej im. Krzysztofa Pendereckiego Centrum Dokumentacji Twórczości Kompozytorów Krakowskich stanowiące wartość poprzez: przechowywanie rękopisów, utrwalanie i kultywowanie pamięci wybitnych twórców Krakowskiej Szkoły Kompozytorskiej. Również zainicjowała powołanie czasopisma naukowego “Teoria Muzyki. Studia, interpretacje, dokumentacje”.

Jest promotorem 10 prac doktorskich, wyróżnionych w wielu konkursach, m.in. w Konkursie Nagrody im. Ks. Hieronima Feichta ZKP, Nagrody Prezydenta Miasta Krakowa, a dwie prace otrzymały nagrody Premiera.

W pracy naukowej aktualnie skoncentrowana na polskiej muzyce współczesnej (K. Penderecki, H.M. Górecki, Z. Bujarski), wcześniej – na muzyce rosyjskiej. W 1983 roku obroniła pracę doktorską na Wydziale Historyczno-Filozoficznym Uniwersytetu Jagiellońskiego pt. Dramat muzyczny w twórczości Mikołaja Rimskiego-Korsakowa (promotor: prof. dr hab. Zofia Helman), a w roku 1996 habilitowała się na Wydziale Kompozycji, Dyrygentury i Teorii Muzyki w krakowskiej Akademii Muzycznej. Przedmiotem habilitacji była książka pt. Słowo, obraz i dźwięk w twórczości Modesta Musorgskiego. W kręgu jej zainteresowań pozostaje także dramat muzyczny Ryszarda Wagnera. Wśród zagadnień teoretycznych ważne miejsce znajduje relacja Wort – Ton, związki między sztukami – w perspektywie semiotycznej, a także problematyka intertekstualności. W ostatnich latach zakres jej zainteresowań naukowych poszerzył się o tematykę muzyki religijnej, o problematykę sacrum w muzyce.

Jest autorką książek: Słowo, obraz i dźwięk w twórczości Modesta Musorgskiego (1996) i Zbigniew Bujarski. Twórczość i osobowość, (2006), oraz ponad 100 artykułów naukowych publikowanych w kraju i za granicą, a także redaktorem naukowym wielu książek – prac zbiorowych, będących często owocem ogólnopolskich i międzynarodowych konferencji naukowych. Bierze udział w międzynarodowych kongresach i sympozjach w Europie zachodniej, wschodniej, w Stanach Zjednoczonych i ośrodkach akademickich w Polsce.

Od roku 1984 jest członkiem Związku Kompozytorów Polskich. W latach 1988-1992 – przez dwie kadencje była wiceprzewodniczącą Zarządu Sekcji Muzykologów ZKP, w latach 1998-2002 dwie kadencje – członkiem Zarządu ZKP. Jest także członkiem La Société Internationale d’Histoire Comparée du Théâtre, de l’Opéra et du Ballet oraz Stowarzyszenia Beethovenowskiego (w zarządzie). Była członkiem Rady Programowej Festiwali Muzyki Krzysztofa Pendereckiego oraz Festiwalu Kraków 2000, wiceprzewodniczącą Rady Programowej Centrum Muzyki Krzysztofa Pendereckiego. W latach 2012–2016 była członkiem Rady Naukowej Muzeum Narodowego w Krakowie, a w latach 2010–2018 – członkiem Rady Narodowego Centrum Nauki. W latach 2014–2017 i 2019–2025 – członkiem kapituły Nagrody im. Ks. Hieronima Feichta ZKP. Od początku istnienia Wielkanocnego Festiwalu Ludwiga van Beethovena aktywnie działa w jego Radzie Programowej – aktualnie jest jej przewodniczącą. Od roku 2018 jest kierownikiem naukowym Międzynarodowych Sympozjów Beethovenowskich. Od roku 2006 do dziś jest członkiem Komitetu Dni Jana Pawła II w Krakowie, a także kierownikiem naukowym sesji Muzyka wobec poezji i nauczania Jana Pawła II, które zainicjowała wraz z dr hab. Kingą Kiwałą, prof. AMKP.

W roku 2025 otrzymała honorowe członkostwo Związku Kompozytorów Polskich.

Teresa Malecka jest laureatką Nagrody Excellence in Teaching, Nagród Ministra Nauki i Szkolnictwa Wyższego, Nagrody Miasta Krakowa. Otrzymała także Odznakę Honoris Gratia od Prezydenta Miasta Krakowa, a także Medal „Zasłużony dla Papieskiej Akademii Teologicznej w Krakowie”. Wśród licznych odznaczeń do najważniejszych należą również:

  • Srebrny Medal „Zasłużony Kulturze Gloria Artis”
  • Medal Komisji Edukacji Narodowej
  • Krzyż Kawalerski Orderu Odrodzenia Polski
  • Krzyż Oficerski Orderu Odrodzenia Polski
  • Odznaczenie Papieskie Pro Ecclesia et Pontifice

Teresa Malecka – publikacje

teresa.malecka@amuz.krakow.pl