Katedra Badań Muzyczno-Edukacyjnych


Historia i działalność
Katedra Badań Muzyczno-Edukacyjnych funkcjonuje w ramach Instytutu Dyrygentury Chóralnej, Edukacji Muzycznej i Rytmiki, przy Wydziale Twórczości, Interpretacji i Edukacji Muzycznej.

Powstała w 1957 roku, wówczas pod nazwą Katedra Problematyki Wychowania Muzycznego. Jej założycielem i pierwszym kierownikiem (do roku 1979) był doc. Adam Rieger. W 1962 roku uzyskała nową nazwę – Katedra Wychowania Muzycznego. Kierownictwo działaniami Katedry przejęła w roku 1980 prof. dr Zofia Burowska, sprawując tę funkcję do roku 1987. Od 1987 do 2013 roku kierownikiem Katedry był prof. dr Jerzy Kurcz. Obecnie pracami Katedry kieruje prof. Jan Jazownik.

Przez prawie 30 lat (do czasu powołania Zakładu a następnie Katedry Chóralistyki) była jedyną jednostką organizującą działalność naukowo-artystyczną Wydziału Dyrygentury Chóralnej, Edukacji Muzycznej i Muzyki Kościelnej.

Obszar problemowy, w kręgu którego koncentrowało się zainteresowanie i aktywność naukowo-badawcza członków Katedry to:
1. Działania na rzecz unowocześniania procesu kształcenia studentów na Wydziale,
2. Prace badawcze w zakresie modernizacji nauczania muzyki w szkołach ogólnokształcących i muzycznych,
3. Kształcenie i dokształcanie nauczycieli muzyki,
4. Naukowa współpraca z pokrewnymi instytucjami w kraju i za granicą,
5. Indywidualna działalność artystyczna, naukowa i organizacyjna członków Katedry.

Katedra inicjowała i uczestniczyła w zmianach strukturalnych i programowych kształcenia studentów na Wydziale Wychowania Muzycznego w związku z przejściem na 5-letni tok studiów (1980-86), w uruchomieniu specjalności: chórmistrzowskiej, pedagogicznej (1986/7) i muzyki kościelnej (1998), w opracowaniu standardów nauczania dla nowego kierunku studiów (w miejsce wychowania muzycznego): edukacja artystyczna w zakresie sztuki muzycznej i jego dwustopniowego poziomu kształcenia (studia licencjackie i magisterskie – 2001), przekształcaniu modelu studiów związanych z KRK i reformą programową szkolnictwa artystycznego (2011 – 2014).

W ramach prac badawczych członków Katedry znalazły się problemy dotyczące:
– skuteczności wybranych metod kształcenia słuchu w klasach I-III szkoły ogólnokształcącej
(Z. Burowska, A. Wilk),
– weryfikacji programu nauczania muzyki, podręczników i środków dydaktycznych przeznaczonych do nauczania w klasie VI (J. Kurcz, A. Wilk),
– losów zawodowych absolwentów Wydziału Wychowania Muzycznego w Krakowie (Z. Burowska),
– przyrostu zdolności muzycznych w procesie kształcenia słuchu (Z. Burowska, B. Noworol, A. Wilk),
– stopnia przygotowania absolwentów kierunku nauczanie początkowe w WSP w Krakowie do prowadzenia zajęć muzycznych w klasach I-III szkoły ogólnokształcącej (A. Wilk),
– recepcji polskiego folkloru muzycznego przez dzieci i młodzież w wieku szkolnym (E. Głowacka),
– znaczenia integracji słuchania i tworzenia muzyki przez dzieci (J. Kurcz),
– poziomu nauczania muzyki w szkołach ogólnokształcących w Polsce (Z.Burowska, J. Kurcz, M. Stachowska, A. Wilk),
– opracowania minimów programowych dla edukacji muzycznej na różnych poziomach kształcenia w zreformowanym szkolnictwie ogólnokształcącym (Z. Burowska. J. Kurcz, A. Wilk),
– przygotowanie na zlecenie Programu I Polskiego Radia 92 audycji muzycznych dla klas I-III i wyemitowanie ich w latach 1985-88 (Z. Burowska, A. Cebulak, J. Kurcz, A. Wilk)
– przygotowanie podręczników do nauczania muzyki:
So-mi-la (Z. Burowska, B. Karpała, B. Noworol, A. Wilk),
La-ti-do (Z. Burowska, B. Karpała, J. Kurcz, A. Wilk),
Współczesne systemy wychowania muzycznego (Z. Burowska),
Słuchanie i tworzenie muzyki w szkole (Z. Burowska),
Wprowadzenie w kulturę muzyczną (Z. Burowska),
Nauka gry na gitarze (J. Dyląg)
Nauka gry na keyboardzie (J. Dyląg i inni)

W zakresie kształcenia, dokształcania i doskonalenia nauczycieli:
– członkowie Katedry współuczestniczyli w uruchomieniu kierunku wychowanie muzyczne
– w Wyższej Szkole Pedagogicznej w Rzeszowie (obecnie Uniwersytet Rzeszowski) i w powołaniu tam Katedry Wychowania Muzycznego (1984) (M. Kochaj, J. Kurcz, J. Zathey)
– w Kolegium Nauczycielskim w Nowym Sączu specjalności matematyka i muzyka(1990) (J. Kurcz),
– w Państwowej Wyższej Szkole Zawodowej w Nowym Sączu specjalności nauczanie początkowe z muzyką (1998) (J. Kurcz),
– współpraca z Wojewódzkim Ośrodkiem Metodycznym w Krakowie i Rzeszowie, z Katedrą Pedagogiki Przedszkolnej i Szkolnej Akademii Pedagogicznej w Krakowie
– badania w ramach projektu badawczego zamawianego przez KBN nt. „Opracowanie modelu kształcenia nauczycieli muzyku i plastyki” (KBN PBZ-023-07). Kierownictwo naukowe badań – J. Kurcz.
– prowadzenie warsztatów, seminariów i kursów metodycznych,
– prowadzenie cyklu koncertów edukacyjnych dla dzieci (od 2009 roku)
– organizacja konferencji naukowych międzynarodowych i ogólnopolskich:
W kręgu problematyki wychowania muzycznego (1980)
Problemy percepcji muzyki i jej psychospołeczne i kulturowe uwarunkowania (1984)
Stan badań w dziedzinie wychowania muzycznego w Polsce (1986)
Stanisław Wiechowicz w 100-lecie urodzin i 30 rocznicę śmierci (1993)
Kierunki zmian w systemie kształcenia nauczycieli muzyki dla potrzeb szkolnictwa ogólnokształcącego (1994)
Kształcenie nauczycieli muzyki w Polsce – stan obecny i perspektywy (1998)
Multimedia w wychowaniu muzycznym i plastycznym (1998)
Kreatywność w kształceniu muzycznym (2012)
International Conference „Scientists for Artists” (2013)
Twórczość, wykonawstwo i edukacja muzyczna. Wokół postaci i idei Stanisława Wiechowicza (2013)
Edukacja muzyka profesjonalnego – współczesne wyzwania (2013)
Improwizacja fortepianowa i jej rola we współczesnej edukacji muzycznej (cykl sesji naukowych 2013-14)
– publikacje Katedry w Wydawnictwie Naukowym Akademii Muzycznej:
„W kręgu problematyki wychowania muzycznego” (1982)
„Z zagadnień zdolności percepcji i kształcenia muzycznego” (1987)
„Krakowska koncepcja wychowania muzycznego”, (1993)
„Stanisław Wiechowicz in memoriam”, (1996)
„Psychodydaktyka muzyczna. Zarys problematyki”,(1998)
„Kształcenie nauczycieli muzyki – stan obecny i perspektywy” (1999)
„Edukacja muzyczna uczniów szkół ogólnokształcących” (2000)
„Wybór i systematyzacja materiału wokalnego”, Wyd. N. WSP (1992)

Katedra stale współpracuje z:
– Instytutem Pedagogiki Przedszkolnej i Szkolnej Uniwersytetu Pedagogicznego w Krakowie (praktyki pedagogiczne studentów, recenzje publikacji, wspólne inicjatywy w zakresie dokształcania i doskonalenia zawodowego nauczycieli),
– Uniwersytetem Papieskim Jana Pawła II (współpraca w uruchomieniu unikatowego kierunku muzyka kościelna),
– Państwową Ogólnokształcącą Szkołą im. I. J. Paderewskiego w Krakowie (praktyki pedagogiczne i egzaminy dyplomowe studentów specjalności rytmika i nauczanie przedmiotów teoretyczno-muzycznych),
– Zespołem Szkół Ogólnokształcących Integracyjnych nr 2 w Krakowie im. Uniwersytetu Jagiellońskiego (praktyki pedagogiczne i egzaminy dyplomowe studentów I stopnia),
– International Vocal Art Association – Natural Voice Perfection
– Archidiecezjalną Komisją ds. Muzyki w Krakowie,

Członkowie Katedry:
– biorą czynny udział w międzynarodowych i krajowych konferencjach naukowych,
– publikują w czasopismach naukowych krajowych i zagranicznych,
– prowadzą działalność koncertową,
– są jurorami w krajowych i międzynarodowych konkursach chóralnych,
– są opiekunami i recenzentami w przewodach naukowych i artystycznych,
– są ekspertami MNiSW
– biorą aktywny udział w pracach różnych Rad, Komisji i Stowarzyszeń o charakterze ogólnopolskim i międzynarodowym.